Opleiding en expertise in lichaamsgericht werken en psychodynamiek
Bokstherapie: waar lichaam, emotie en herstel samenkomen
In bokstherapie staat het lichaam niet los van de geest, maar juist centraal in het therapeutisch proces. Fysieke beweging maakt emoties voelbaar, zichtbaar en hanteerbaar. Dat is niet zomaar een aanname – het is wetenschappelijk en psychotherapeutisch onderbouwd. Door verdieping in onder andere EMDR, schematherapie, sensorimotorische en psychodynamische benaderingen, én met inspiratie uit het boek Psychotherapie in Beweging van Masja Otter en Damiaan Denys, biedt bokstherapie een unieke combinatie van lichamelijke én psychologische interventies.
Lichaamsgericht werken in de diepte
Wilco van Wakeren volgde de modulaire opleiding Bokspsychotherapie en verdiepte zich in de volgende onderdelen. Elke module werd aangevuld met inzichten uit onder andere sensorimotorische therapie en Affectfobietherapie (AFT) – waarbij gewerkt wordt aan drie fundamentele doelen: het herkennen van afweer, het herstructureren van affect, en het opbouwen van een gezond zelf- en anderbeeld.
Bokstherapie – module 2
EMDR en PTSS: verwerken in de boksring
Deze module richt zich op de lichamelijke verwerking van trauma. We combineren EMDR-technieken met bokstherapie om herbeleving, angst en hyperarousal te reguleren. Daarbij is er ook aandacht voor moral injury – morele verwonding – een vaak onderschatte maar ingrijpende vorm van psychotrauma.
Module 3 – Schematherapie en bokspsychotherapie
In deze module wordt gewerkt met schema’s en modi, vertaald naar lichaamstaal en gedragspatronen. Boksen helpt cliënten herkennen en doorbreken wat zich herhaalt. Lichamelijke expressie maakt overlevingsstrategieën en copingmechanismen zichtbaar. Fysieke oefeningen helpen bij het versterken van de ‘gezonde volwassene’ die regie neemt over gedrag en gevoelens. AFT-principe: herstructureren van het zelfbeeld en beeld van de ander. Succeservaringen versterken het zelfvertrouwen. Oefenen met grenzen, contact en assertiviteit bevordert een realistisch beeld van jezelf in relatie tot anderen. In groepssetting leert men zich veilig en verbindend bewegen ten opzichte van anderen – letterlijk én figuurlijk.
Module 4 – Sensorimotor psychotherapie en bokspsychotherapie
Hier ligt de focus op lichaamsbewustzijn en het herkennen van impliciete (onbewuste) lichaamsemoties die verbonden zijn met trauma. Boksen wordt gebruikt om fysieke spanning, blokkades en bevriezingsreacties waar te nemen, te onderzoeken en te reguleren. Spierspanning, houding en bewegingsritme worden gezien als ingang tot traumageheugen (SAM). AFT-principe: herkennen en herstructureren van afweermechanismen. Fysieke signalen zoals verstijving, vermijding en gecontroleerde beweging geven inzicht in emotionele vermijding. Door beweging leren cliënten spanning te verdragen, los te laten en emoties toe te laten.
Module 5 – Psychodynamische uitgangspunten en bokspsychotherapie
Deze module gaat dieper in op onbewuste processen zoals overdracht, afweer en affectregulatie – zichtbaar in lichaam en interactie. Boksen maakt psychodynamische afweer zichtbaar en voelbaar, zoals vermijding, projectie of rationalisatie. In fysieke interactie ontstaat bewustwording van spanningsvelden tussen binnen- en buitenwereld. AFT-principe: alle drie de lagen worden geïntegreerd: Herkennen en doorbreken van afweer via lichaamsreacties (bijv. gespannen kaak, afwachtende houding). Herstructureren van affect via gecontroleerde fysieke expressie van emoties. Herstructureren van zelfbeeld en anderbeeld door het ervaren van kracht, controle en erkenning in een veilige context.
De therapeut werkt hier actief met lichamelijke overdracht en tegenoverdracht – hoe lijfelijke reacties betekenis geven aan relationele dynamiek.
Samenvattend
Bokstherapie verbindt theorie en praktijk uit verschillende therapeutische stromingen met het lichaam als uitgangspunt. Door inzichten uit EMDR, schematherapie, sensorimotorische en psychodynamische therapie te combineren met de kracht van Affectfobietherapie, ontstaat een unieke aanpak waarin cliënten:
- Hun afweermechanismen leren herkennen en reguleren,
- Toegang krijgen tot hun emoties via beweging,
- Hun zelfbeeld op een realistische en krachtige manier herstructureren.
