Boekbeschrijving: Polyvagaaltherorie van Deb Dana

Polyvagaaltheorie – Deb Dana over veiligheid, regulatie en co-regulatie

De nervus vagus als kompas

In ‘Polyvagaaltheorie in therapie’ legt Deb Dana op toegankelijke wijze uit hoe ons autonome zenuwstelsel voortdurend scant op veiligheid of gevaar – zonder dat we ons daarvan bewust zijn. Gebaseerd op het werk van Stephen Porges maakt Dana inzichtelijk hoe de nervus vagus ons gedrag, onze emoties en onze relaties beïnvloedt. Haar boek biedt handvatten voor therapeuten om via het lichaam te werken aan regulatie, rust en verbondenheid. Dana beschrijft drie autonome toestanden: de ventrale vagus (sociale betrokkenheid en veiligheid), het sympathisch systeem (vechten of vluchten) en de dorsale vagus (bevriezing en terugtrekking). Ze laat zien hoe cliënten tussen deze toestanden schakelen, vaak zonder dat ze dat zelf beseffen. Door hierop af te stemmen kunnen therapeuten beter begrijpen wat iemand nodig heeft: nabijheid, ruimte, beweging of juist vertraging.

Een taal voor het lichaam

Wat ‘Polyvagaaltheorie in therapie’ bijzonder maakt, is dat Dana een taal aanreikt voor lichamelijke signalen die voorheen vaak genegeerd werden. Ze leert therapeuten om te kijken naar ademhaling, spierspanning, blikrichting en houding als richtingaanwijzers in het therapeutisch proces. De polyvagaaltheorie wordt zo geen abstract model, maar een praktische benadering voor belichaamde begeleiding. Voor therapeuten die werken met de methode van Boksfit Therapie biedt het werk van Deb Dana een diepgaand kader om lichamelijke reacties beter te duiden. In de boksring komen autonome reacties direct tot uiting: vechten, terugtrekken, bevriezen. Door gebruik te maken van de polyvagaaltheorie kunnen therapeuten leren co-reguleren: aanwezig blijven, afstemmen, ritme aanbieden. Het is een uitnodiging om samen met het lichaam het pad naar veiligheid opnieuw te bewandelen.